خرید عسل آنغوزه

عسل آنغوزه که برخی آن را عسل کُما هم میشناسند، یک عسل کمیاب است که در موارد خاص بصورت شهد غالب برداشت میشود و امکان برداشت عسل تک گیاه آن فراهم نیست.

این عسل با خواص درمانی فراوان، بیشتر برای کمک به بهبود مشکلات تنفسی، ویژگی های ضد میکروبی و تقویت سیستم ایمنی شناخته میشود.

زنبورها شهد این عسل ارزشمند را از دل گل های آنغوزه در دشت ها و کوهستان های ایران جمع میکنند.

معرفی عسل آنغوزه

زنبورها فقط و فقط از شهد گل های آنغوزه برای تولید آن استفاده میکنند و سراغ صمغ یا شیره بدنه گیاه نمیروند.

علت نام گذاری آن به عنوان عسل آنغوزه این است که بخش اصلی شهد از گل آنغوزه تأمین می شود.

البته زنبورها آزادانه پرواز میکنند و شهد گل های اطراف را هم جمع میکنند، اما تا زمانی که سهم اصلی شهد متعلق به گیاه آنغوزه باشد، عسل با همین نام شناخته می شود.

این شهد مکمل میتواند از گیاهانی مثل باریجه، سکبینج و گندکما باشد.

مناطق برداشت عسل آنغوزه

عسل کما بیشتر در مناطق کوهستانی و مرتفع ایران برداشت میشود.

جایی که رویش گیاه کما در فصل گلدهی، فرصت مناسبی برای فعالیت زنبورها فراهم میکند.

از مناطق شناخته شده تولید این عسل میتوان به بخش هایی از استان فارس مثل سپیدان و بوانات اشاره کرد.

در استان کرمان نیز ارتفاعات جبال بارز، ساردوئیه، بردسیر، لاله زار و محدوده ارتفاعات هزار و چهل تن از جمله مناطقی هستند که برداشت عسل کما در آنها گزارش شده است.

علاوه بر این، در نواحی زاگرس مرکزی نیز نمونه هایی از عسل کما به دست می آید.

بخصوص در مناطقی مانند پادنا در سمیرم اصفهان، سی‌سخت در کهگیلویه و بویراحمد و ارتفاعات دنا که پوشش گیاهی مناسب این منطقه، شرایط خوبی برای تولید این نوع عسل ایجاد کرده است.

خواص عسل آنغوزه

بهبود گوارش

آنغوزه قبل از هر چیز، به عنوان یک گیاه عالی برای دستگاه گوارش شناخته میشود.

ترکیبات موجود در این گیاه روی حرکات گوارشی و شل شدن انقباضات عضلانی آن تاثیر می گذارند.

به همین دلیل به کاهش نفخ، باد معده، احساس پر بودن، سنگینی و ناراحتی بعد از غذا کمک میکنند.

حتی در تحقیقات علمی روی انسان هایی که دچار سوء هاضمه بودند، مصرف فرآورده های آنغوزه باعث کاهش این علائم شده است.

بنابراین، عسل آنغوزه یک انتخاب عالی برای کسانی است که میخواهند در کنار یک رژیم غذایی مناسب، به سلامت و راحتی دستگاه گوارش خود کمک کنند.

تسکین گلو و سرفه

وقتی گلو خشک یا تحریک میشود، بافت غلیظ و نرم عسل مثل یک پوشش محافظ روی سطح گلو می نشیند.

این کار باعث میشود احساس سوزش و ناراحتی گلو خیلی کمتر شود.

همچنین خوردن عسل میتواند تعداد و شدت سرفه ها را کم کند، بخصوص سرفه هایی که ناشی از سرماخوردگی و مشکلات تنفسی خفیف هستند.

از طرف دیگر، خود گیاه آنغوزه هم از قدیم برای بهبود مشکلات تنفسی و پاک سازی ترشحات سینه و گلو استفاده میشود.

همین خاصیت باعث شده این عسل برای کسانی که به دنبال یک خوراکی طبیعی برای سلامت گلو و ریه هستند، بسیار محبوب باشد.

ایجاد محیطی ضد میکروب و ضد باکتری

خاصیت ضد میکروبی عسل فقط یک باور قدیمی و سنتی نیست، بلکه کاملاً علمی است.

توانایی عسل در مقابله با میکروب ها به چند خاصیت طبیعی آن مربوط میشود.

غلظت بالای قند و محیط اسیدی رشد میکروب ها را دشوار می کنند و تولید پراکسید هیدروژن هم اثر ضد میکروبی آن را افزایش می دهد.

مواد فنولی موجود در عسل هم در تقویت این خاصیت نقش دارند.

از سوی دیگر، صمغ و عصاره خود گیاه آنغوزه هم در برابر بسیاری از باکتری ها و قارچ ها از خود مقاومت نشان داده اند.

ترکیب این دو با هم، عسل آنغوزه را به یک عسل معروف با خاصیت ضد میکروبی تبدیل کرده است.

خواص آنتی اکسیدان عسل آنغوزه

بدن ما دائماً در معرض مولکول های مخربی به نام رادیکال آزاد قرار دارد.

اگر تعداد این مولکول ها در بدن زیاد شود، میتوانند به سلول ها آسیب بزنند.

عسل به طور طبیعی حاوی مواد فنولی و آنتی اکسیدان ها است که جلوی مخرب بودن این رادیکال های آزاد را میگیرند.

مقدار این مواد مفید در عسل های مختلف متفاوت است و به نوع گلی که زنبور از آن تغذیه کرده بستگی دارد.

گیاه آنغوزه ترکیباتی بسیار ارزشمند مانند اسید فرولیک (یک نوع آنتی اکسیدان قوی گیاهی) دارد.

به همین دلیل، مصرف روزانه و اندازه گیری شده عسل آنغوزه میتواند بخشی از آنتی اکسیدان های مورد نیاز بدن شما را تامین کند.

نحوه نگهداری عسل آنغوزه

عسل را در ظرف دربسته، جایی خشک، خنک و دور از نور مستقیم خورشید یا گرما نگه دارید.

نگهداری در یخچال لازم نیست زیرا دمای پایین شکرک زدن عسل را سریع تر میکند.

همیشه از قاشق کاملاً خشک و تمیز استفاده کنید تا رطوبت و ذرات غذا وارد ظرف نشود.

ارزش آنغوزه برای زنبورعسل

گیاه آنغوزه منبع مناسبی از گرده و مواد لازم برای تولید بره موم در اختیار زنبورها قرار میدهد.

همچنین لازم است بدانید این گیاه عسلک ندارد یعنی زنبورها فقط از خود گل تغذیه میکنند و خبری از ترشحات شیرین حشرات دیگر روی ساقه و برگ نیست.

علاوه بر زنبور عسل Apis mellifera حشرات دیگری مثل سوسک ها با نام علمی (Coleoptera)هم علاقه زیادی به این گل ها دارند.

حتی در برخی از گونه های خانواده کُما (Ferula)، سوسک ها بیشتر از زنبورها از گل ها بازدید میکنند.

با این حال، گل های آنغوزه برای زنبور عسل هم جذابیت قابل توجهی دارند.

علت اصلی این جذابیت برای زنبورها، وجود گرده فراوان در این گیاه است.

به همین دلیل، زنبورهای عسل در زمان گل دهی با شوق و به صورت فعال از این گل ها تغذیه میکنند.

بر پایه یک مطالعه میدانی در ترکمنستان، شهد این گیاه در دمای ۱۵ تا ۲۰ درجه سلسیوس، غلظت قندی بین ۲۴ تا ۳۲ درصد دارد.

گیاه آنغوزه این شهد شیرین را به طور پیوسته بیشتر در ساعت های اولیه و ابتدایی روز ترشح میکند.

مقدار عسلی که تولید میشود، به دو عامل مهم بستگی دارد:

تعداد و تراکم گل های آنغوزه در منطقه و شرایط آب وهوایی.

در شرایط مناسب، هر کندوی عسل میتواند روزانه حدود ۲۰۰ تا ۱۰۰۰ گرم عسل تولید کند.

همچنین هر هکتار از دشت های پر از گل آنغوزه میتواند سالانه حدود ۱۶ تا ۲۵ کیلوگرم عسل به ما بدهد.

شرایط جوی نقش بسیار مهمی در تولید این عسل دارد.

در سال های پرباران که زمستان های سردی داشته اند، برخی از مناطق کوهستانی، بهترین شرایط را برای گل دهی و شهد دهی فراوان از گیاه آنغوزه در اختیار زنبور ها قرار میدهند.

گونه های مختلف خانواده کُما (Ferula) از مهم ترین گیاهان دارویی فلات ایران به شمار میروند.

این گیاهان در صورت بارندگی کافی و آب وهوای مناسب، نقش چشمگیری در صنعت زنبورداری دارند.

یکی از گونه های معروف این خانواده، گندکما (Ferula foetida) نام دارد.

این گیاه بیشتر در مناطق دشتی و نیمه خشک ایران، به ویژه استان های خراسان جنوبی و سیستان و بلوچستان میروید.

گندکما علاوه بر خواص دارویی، به دلیل تولید شهد و گرده باکیفیت، برای تغذیه زنبورها و افزایش جمعیت کلنی اهمیت فراوانی دارد.

گرده گل آنغوزه

گرده گل آنغوزه زرد رنگ است و زنبورها در فصل گل دهی با اشتیاق آن را جمع آوری میکنند.

این گرده منبعی عالی و سرشار از پروتئین و مواد مغذی است که به تقویت زنبورها و رشد کلنی کمک میکند.

رفت وآمد مداوم زنبورها روی این گل ها نشان دهنده ارزش غذایی بالای این گرده برای آن هاست.

بره موم و صمغ آنغوزه

گیاه آنغوزه فقط شهد و گرده ندارد.

این گیاه وقتی ساقه یا برگ هایش آسیب می بینند یا میشکنند، یک شیره چسبناک و صمغی بیرون می دهد.

در اصطلاح علمی به این ماده اولئوگم رزین (ترکیبی طبیعی از صمغ، روغن و رزین) میگویند.

یکی از ارزشمندترین بخش های این گیاه، همین صمغ شیرابه ای است.

اهمیت اصلی گیاه آنغوزه از نظر تولید مواد رزینی هم به همین صمغ مربوط میشود.

برای برداشت آن، ریشه یا بخش های پایینی ساقه گیاه را تیغ می زنند.

شیرابه ای که خارج میشود، در ابتدا رنگی شبیه به شیر دارد.

این ماده بوی بسیار تند و گوگردی دارد و طعم آن هم تلخ و زننده است.

اگر این صمغ را در آزمایشگاه آنالیز کنیم، از سه بخش اصلی تشکیل شده است:

• رزین (۴۰ تا ۶۴ درصد)
  بخش اصلی صمغ است که شامل ترکیبات مفیدی مثل اسید فرولیک و استرهای آن، کومارین ها، سسکویی ترپن کومارین ها و سایر ترپنوئیدها میشود.
• صمغ (حدود ۲۵ درصد)
  شامل انواع قندهای طبیعی و ترکیبات پیچیده مثل گلوکز، گالاکتوز، آرابینوز، رامنوز، اسید گلوکورونیک، پلی ساکاریدها و گلیکوپروتئین ها است.
• اسانس یا روغن فرار (۷ تا ۱۰ درصد)
  عطر و بوی تند گیاه از این بخش است که از ترکیبات گوگردی (سولفوری)، مونوترپن ها و سایر ترپنوئیدهای فرار تشکیل میشود.

این شیرابه مانند گونه باریجه، معمولاً به دو شکل اشکی و توده ای جمع آوری میشود.

نوع اشکی روی ساقه گل دهنده گیاه ترشح میشود.

زنبورهای عسل این قطرات شیره را جمع آوری میکنند و با استفاده از محفظه پای عقب خود به نام سبد گرده، آن را به کندو منتقل می کنند.

در داخل کندو، زنبورهای پرستار این صمغ را با مقدار مشخصی موم مخلوط میکنند و ماده ای چسبنده و ارزشمند به نام بره موم میسازند.

زنبورها از بره موم برای درزگیری، پر کردن شکاف ها، محکم کردن قاب ها و ضدعفونی کردن محیط کندو استفاده میکنند.

تولید بره موم در کندو، از اواخر بهار تا اواسط تابستان و به ویژه در سال های پرباران بیشتر می شود.

بره موم آنغوزه معمولاً به رنگ قهوه ای متمایل به قرمز عقیقی است و دارای عطر و بویی بسیار قوی میباشد.

طعم آن تند، گس و سوزاننده است و اثر قوی آن می تواند تا چند ساعت باعث احساس سوزش یا تحریک گلو شود.

صمغ آنغوزه بیشتر در استان های خراسان رضوی، کرمان و خراسان جنوبی تولید میشود.

آمارها نشان میدهند در استان خراسان جنوبی، سالانه حدود ۱۵ تا ۳۵ تن صمغ خشک تولید میشود که بیشتر از ۹۹ درصد آن به کشورهای دیگر صادر میگردد.

در هند، بررسی های آزمایشگاهی نشان داده که هر بوته گیاه بعد از پنج سال، حدود ۲۵ تا ۳۰ گرم صمغ تولید میکند.

این مقدار به این معنا است که در هر هکتار، حدود ۲۵۰ کیلوگرم صمغ قابل برداشت است.

این صمغ کاربردهای فراوانی دارد:

• آشپزی
  به عنوان ادویه در غذا ها استفاده میشود.
• نگهداری مواد غذایی
  به دلیل وجود ترکیبات مفیدی مثل اسید فرولیک، به عنوان یک نگهدارنده طبیعی عمل می کند.
• پزشکی سنتی
  برای بهبود مشکلات گوارشی، درمان بیماری های تنفسی، ضدعفونی کردن بدن و کاهش التهاب کاربرد دارد.
• خاصیت آنتی اکسیدانی و ضدباکتری
  فعالیت ضدباکتری و آنتی اکسیدانی بالای این ماده نشان میدهد که ظرفیت بسیار زیادی برای توسعه محصولات دارویی و بهداشتی دارد.

رنگ و طعم عسل آنغوزه

عسل آنغوزه معمولاً رنگ کهربایی تیره دارد و ظاهر آن در مقایسه با عسل های دیگر، پررنگ تر به نظر میرسد.

عطر این عسل قوی و نافذ است و رایحه ای خاص، کمی شبیه ترکیبات گوگردی دارد.

طعم آن تند و کاملاً متمایز است به طوری که به راحتی از عسل های ملایم تشخیص داده میشود.

طبع عسل آنغوزه گرم و خشک میباشد.

ساکارز عسل آنغوزه معمولا 1 تا 2 درصد بوده و پرولین آن نیزبالای 600 میباشد.

مشخصات گیاه آنغوزه و فصل گل دهی

گیاه آنغوزه (Ferula assa-foetida) یکی از گیاهان با ارزش طبیعت است.

این گیاه به خانواده چتریان(Apiaceae) تعلق دارد.

مردم در نقاط مختلف ایران آن را با نام های دیگری مثل کُما، هینگ و اشترغاز هم می شناسند و همچنین در بعضی مناطق مانند خراسان به آن بلیدی، قسنی و قاسنی هم میگویند.

آنغوزه یک گیاه علفی و چندساله است که دارای گل های زیبا و زرد رنگ میباشد.

برگ های آن بریدگی های عمیقی دارند و روی آن ها حالت غبارمانند و گردی دیده می شود.

گل های این گیاه به صورت چتر مرکب کنار هم قرار گرفته اند.

این گیاه ریشه ای ضخیم و گوشتی دارد و ساقه آن هم گوشتی است و در طول رشد خود تا ارتفاع ۲ متر هم بالا میرود.

یک نکته جالب درباره آنغوزه این است که در تمام طول عمر خود، فقط ۱ بار گل میدهد و بعد از آن، دوره رشد و زندگی گیاه تمام میشود.

به گیاهانی با این شیوه گلدهی در گیاه شناسی منوکارپیک گفته می شود.

این گیاه به طور طبیعی در مناطق کوهستانی و روی دامنه های صخره ای رشد میکند اغلب در مناطقی که ارتفاع آن ها از سطح دریا بیش از ۱۵۰۰ متر باشد.

آنغوزه گیاهی بومی و انحصاری ایران است.

شما میتوانید بوته های آنغوزه را در استان های اصفهان، یزد، هرمزگان، خراسان، سمنان، خوزستان، کردستان و آذربایجان ببینید.

همچنین در کشور ما ایران، حدود ۳۳ نوع مختلف از دسته یا جنس گیاهی کُما Ferula وجود دارد.

گونه های جنس کُما Ferula معمولاً برگ های مرکب و به شدت بریده، گل آذین چتر مرکب، گل های زرد تا سفید و عطر خاص دارند.

بیشتر این گونه ها یک شیرابه معطر و رزینی تولید میکنند.

مردم و اهالی بومی، این گیاهان را با نام های مختلفی شناخته و برداشت میکنند نام هایی مثل باریجه، آنغوزه، قاسنی، سکبینج، آنغوزه تلخ و آنغوزه شیرین.

گل دهی این گیاه بیشتر در فصل بهار اتفاق می افتد.

زمان اصلی گل دهی و برداشت عسل آنغوزه اردیبهشت ماه میباشد.