خرید عسل بورتیکان

عسلی کمیاب با عطر جنگل‌های شمال ایران

عسل بورتیکان از آن عسل های کم یاب ایرانی است که هم طعم خوشایند و رنگ کهربایی بسیار روشن دارد و هم به دلیل فعالیت آنتی اکسیدانی و ضد میکروبی، بیشتر برای کمک به محافظت از سلول ها و مقابله با رشد برخی میکروب ها مورد توجه قرار میگیرد.

• این عسل عمدتا از شهد گل های درختچه سیاه تلو به دست می آید.
• تولید عسل تک گیاه بورتیکان بیشتر در غرب استان خراسان شمالی و بخش هایی از شرق استان گلستان امکان پذیر است.

در این مناطق، بوته های سیاه تلو به صورت انبوه و فشرده رشد کرده اند و شرایط آب و هوایی هم برای گل دهی آن ها بسیار مناسب است؛ به همین علت، بهترین زمینه برای برداشت عسل بورتیکان فراهم میشود .

معرفی عسل بورتیکان و منطقه برداشت

عسل بورتیکان به عسلی گفته می شود که بخش عمده شهد آن از گل های درختچه سیاه تلو تامین شده باشد.

به همین دلیل، این محصول در دسته عسل های تک گیاه قرار میگیرد.

عسل تک گیاه، عسلی است که بخش اعظم آن تنها از یک نوع گل خاص به دست می آید.

البته وجود مقدار کمی شهدِ گل های دیگر در آن کاملاً طبیعی است؛ چون زنبورها هنگام پرواز در طبیعت، فقط به یک بوته محدود نمی شوند و روی گل های متنوع اطراف هم مینشینند.

برداشت خالص تر و اصیل تر این عسل بیشتر در مناطقی ممکن است که گیاه سیاه تلو به صورت متراکم و انبوه رشد کرده باشد.

از مناطق مهم تولید این عسل می توان به غرب خراسان شمالی، نواحی هم مرز با استان گلستان قسمت هایی از شرق گلستان مانند شهرستان گالیکش اشاره کرد.

در سال هایی که هنگام گل دهی این گیاه باران نبارد، شرایط برای زنبورها بهتر شده و عسل تک گیاه بورتیکان با کیفیت بهتری تولید میشود.

اما در مناطقی که تراکم و تعداد گیاه سیاه تلو کمتر باشد، شهد این گل با شهد سایر گیاهان مخلوط می شود و بیشتر به شکل عسل های چندگیاه جنگلی یا چندگیاه کوهستانی به دست می آید.

خواص عسل بورتیکان

عسل بورتیکان برای عفونت و مقابله با میکروب ها

یکی از برجسته ترین خواص عسل بورتیکان، قدرت ضد باکتری و ضد قارچی آن است.

محیط طبیعی عسل به دلیل قند بالا، داشتن حالت اسیدی و وجود مواد فعال طبیعی، اصلاً جا و شرایط مناسبی برای رشد و تکثیر میکروب ها فراهم نمیکند.

علاوه بر این، در عسل بورتیکان ترکیبات مفیدی به نام ترکیبات فنولی وجود دارد که این اثر ضد میکروبی را چند برابر قوی تر میکند.

در یک آزمایش علمی، ۱۸ نمونه از عسل سیاه تلو در برابر ۱۰ نوع میکروارگانیسم بیماری زا (موجودات زنده میکروسکوپی که باعث بیماری می شوند) بررسی شدند.

نتایج نشان داد این عسل توانایی چشمگیری در جلوگیری از رشد انواع باکتری ها و قارچ های آزمایش شده دارد.

به همین دلیل، خاصیت ضد میکروبی را میتوان یکی از مهم ترین ویژگی های زیستی عسل بورتیکان دانست.

البته باید توجه داشت که این خاصیت به معنای کمک به کنترل و جلوگیری از رشدمیکروب هاست و نباید آن را به عنوان داروی درمان قطعی عفونت ها در نظر گرفت.

خواص عسل بورتیکان برای معده

مصرف عسل طبیعی میتواند از راه های مختلفی به سلامت معده کمک کند.

یکی از مهم ترین اثرات آن، مربوط به مبارزه با باکتری هلیکوباکتر پیلوری است؛ همان باکتری معروفی که عامل اصلی ورم معده و ایجاد زخم های گوارشی به شمار می رود.

محیط خاص عسل و مواد ضد میکروبی درون آن می توانند جلو فعالیت و زیاد شدن این باکتری را بگیرند.

در یک تحقیق علمی، مشخص شد که محلول ۲۰ درصد عسل توانسته رشد تمام نمونه های باکتری هلیکوباکتر پیلوریِ آزمایش شده را کاملاً مهار کند.

پژوهش دیگری هم نشان داد که عسل طبیعی جلو فعالیت این باکتری را در سلول های پوششی معده میگیرد.

به همین علت، مصرف اندازه گیری شده و متعادل عسل در کنار یک برنامه غذایی سالم، می تواند به حفظ سلامت معده و ایجاد تعادل در دستگاه گوارش کمک کند.

عسل بورتیکان و خاصیت آنتی اکسیدانی

در بدن همه ما به طور طبیعی موادی ناپایدار به نام رادیکال های آزاد تولید میشوند.

اگر مقدار این مواد بیش از اندازه زیاد شود، به سلول های بدن آسیب میزنند و سلامت را به خطر می اندازند.

در این میان، مواد مفیدی به نام آنتی اکسیدان ها وارد عمل می شوند، این رادیکال ها را خنثی میکنند و از سلول های بدن مراقبت می نمایند.

عسل بورتیکان سرشار از ترکیبات فنولی و فلاونوئیدی است که بخش اصلی قدرت محافظتی آن را می سازند.

در پژوهشی که در سال ۲۰۱۹ انجام شد، عسل سیاه تلو قدرت آنتی اکسیدانی بسیار چشمگیری از خود نشان داد.

همچنین در آزمایش دیگری در سال ۲۰۲۵، وقتی این عسل با سایر عسل های شهدی مقایسه شد، مشخص گردید که فعالیت آنتی اکسیدانی بیشتری نسبت به عسل آفتابگردان دارد.

بنابراین، کمک به محافظت از سلول های بدن در برابر آسیب های روزمره، یکی از خواص بسیار ارزشمند عسل بورتیکان است.

خواص عسل بورتیکان برای گلو و سرفه

بافت غلیظ و چسبنده عسل هنگام خورده شدن، مثل یک لایه محافظ روی سطح گلو می نشیند و جلو خشکی، سوزش و خارش آن را میگیرد.

این اثر آرام بخش و نرم کننده، در کنار ویژگی های ضد میکروبی عسل، باعث شده که مصرف عسل یکی از معروف ترین روش های خانگی برای تسکین سرفه، مخصوصا سرفه های ناشی از سرماخوردگی و بیماری های تنفسی باشد.

در چند مطالعه و آزمایش روی انسان ها، مشخص شد که مصرف عسل تعداد و شدت سرفه ها را به طور ملموسی کاهش میدهد و حتی به بهبود کیفیت خواب شبانه بیماران کمک میکند.

 عسل بورتیکان در طب سنتی

طبع عسل سیاه تلو هم مانند اکثر عسل ها گرم و خشک میباشد.

نحوه و مقدار مصرف عسل بورتیکان

ساده ترین راه برای لذت بردن از عسل بورتیکان این است که آن را به همان شکل خالص و مستقیم با قاشق میل کنید.

البته اگر دوست داشته باشید، می توانید بخشی از عسل روزانه خودتان را همراه با سفره صبحانه میل کنید یا آن را در یک لیوان آب ولرم یا دمنوش حل کرده و بنوشید.

نکته بسیار مهم

• عسل را هرگز داخل نوشیدنی های بسیار داغ نریزید؛ چون حرارت زیاد میتواند برخی از خواص و ترکیبات مفید آن را از بین ببرد.
• مقدار مناسب مصرف عسل برای همه یکسان نیست و به میزان فعالیت روزانه بستگی دارد.
• طبیعی است که افراد ورزشکار یا دارای فعالیت سنگین، نسبت به افراد پشت میزنشین و کم تحرک به انرژی بیشتری نیاز دارند.
• همچنین توصیه میشود افراد کم تحرک به طور مداوم روزانه بیش از ۲ قاشق غذاخوری عسل مصرف نکنند.

نحوه نگهداری عسل بورتیکان

برای نگهداری عسل بورتیکان، بهترین کار این است که آن را درون ظرف های شیشه ای یا ظروف کاملاً بهداشتی و دربسته مانند ظروف شیشه ای دکمه دار یا ظروف پت بهداشتی استاندارد قرار دهید.

حتماً ظرف عسل را در جایی بگذارید که از تابش مستقیم نور آفتاب، رطوبت و گرمای زیاد دور باشد.

این عسل در شرایط معمولی خانه، در یک جای خنک و دور از نور، تا مدت ها به خوبی و بدون افت کیفیت باقی میماند.

گرده گل سیاه تلو

درختچه سیاه تلو در کنار شهد فراوانی که دارد، مقدار کمی هم گرده زردرنگ تولید می کند و در اختیار زنبورها قرار میدهد.

البته میزان گرده ای که این گیاه می سازد کم است و علاقه و استقبال زنبورهای عسل برای جمع آوری گرده آن هم در حد کم تا متوسط است.

زنبورها بیشتر در همان ساعت های اولیه صبح برای جمع آوری این گرده ها دست به کار می شوند.

در واقع، نقش اصلی گیاه سیاه تلو در صنعت زنبورداری به شهد فراوان آن مربوط میشود و گرده آن بیشتر نقش یک غذای کمکی و مکمل را برای کلنی ایفا میکند.

بنابراین در مجموع، این گیاه از نظر تامین گرده، منبع خیلی ارزشمندی برای زنبور عسل به حساب نمی آید.

جالب است بدانید که به همین دلیل، اطلاعات دقیقی درباره میزان پروتئین کل و ارزش غذایی گرده این گونه در منابع علمی موجود نیست و تمرکز اصلی روی شهد آن است.

بره موم سیاه تلو

گیاه سیاه تلو در دنیای زنبورداری به عنوان منبعی برای تولید بره موم شناخته نمی شود.

عسلک سیاه تلو

گیاه سیاه تلو علاوه بر شهد گل ها، می تواند منبع تولید عسلک هم باشد.

عسلک برخلاف عسلی که زنبور از شهد خود گل ها جمع آوری می کند، از ترشحات قندی گیاه به دست می آید.

وقتی حشرات مختلف روی شاخ و برگ گیاه فعالیت می کنند، شیرابه هایی قندی روی برگ ها و میوه های سیاه تلو ایجاد میشود و زنبور عسل می تواند این قطرات شیرین را جمع آوری کرده و عسلک تولید کند.

گلدهی سیاه تلو و اهمیت آن برای زنبور عسل

برای یک زنبوردار، سیاه تلو قبل از هر چیز یک گیاه عالی برای تولید شهد محسوب می شود.

گل های زرد و پهن این گیاه طوری هستند که زنبورها به راحتی به شهدِ درون آن ها دسترسی دارند و میتوانند به خوبی روی آن ها فعالیت و شهد جمع آوری کنند.

از این نظر، گل های سیاه تلو شباهت زیادی به دیگر اعضای خانواده کنار مثل درخت عناب، کنار و رملیک دارند.

در روزهای آفتابی، ترشح شهد از این گل ها بیشتر میشود؛ تا جایی که گاهی قطرات و آثار شهد را حتی روی برگ ها و زیر سایه شاخه ها هم می توان دید.

زمان گلدهی گیاه سیاه تلو بر اساس منطقه جغرافیایی و میزان ارتفاع از سطح دریا تغییر میکند.

دوره اصلی گلدهی این گیاه در ماه خرداد رخ می دهد، اما در ماه تیر هم احتمال گلدهی آن بسیار بالا و زیاد است و ماه اردیبهشت سهم کمتری در گلدهی دارد.

به طور کلی، زنبورهای عسل معمولاً از اردیبهشت تا اوایل تیر (به مدت حدود ۳ تا ۵ هفته) از گل های این گیاه استفاده میکنند.

گلدهی سیاه تلو در این بازه زمانی به صورت پیوسته و مداوم ادامه دارد.

در مناطق کم ارتفاع و گرم تر، گلدهی ممکن است از اواخر اردیبهشت شروع شود و در مناطق کوهستانی و مرتفع تر، تا اوایل تیر ادامه پیدا کند.

برای برداشت یک عسل بورتیکان باکیفیت، هوای خشک و آفتابی بهترین شرایط است.

اما اگر در زمان گلدهی باران ببارد، قطرات باران شهدِ گل ها را میشویند و باعث میشوند فعالیت زنبورهاکمتر شود.

نکته قابل توجه این است که سیاه تلو علاوه بر شهد، مقداری گرده گل و در برخی شرایط خاص، شیرابه قندی را هم در اختیار زنبورها قرار می دهد.

رنگ، طعم، عطر و بافت عسل بورتیکان

نخستین ویژگی عسل بورتیکان که در همان نگاه اول توجه شما را به خود جلب می کند، رنگ کهربایی بسیار روشن آن است.

البته این رنگ کاملاً ثابت نمیماند و با گذشت زمان و ماندن عسل در ظرف، به مرور کمی تیره تر می شود.

از نظر طعم و مزه، این عسل شیرینی بسیار متناسب و دلنشینی دارد.

عطر ملایم و مطبوع آن هم باعث میشود که هنگام خوردن، طعم عسل به هیچ وجه سنگین، زننده یا بیش از حد شیرین به نظر نرسد.

عسل بورتیکانی که از مناطق پرباران و مرطوب شمال کشور برداشت می شود، ممکن است بافتی شل تر و روان تر داشته باشد که این موضوع به آب وهوای آن مناطق مربوط است.

نکته جالب اینجاست که گیاه سیاه تلو با گیاهانی مثل کنار و عناب هم خانواده است، اما عسلی که از آن به دست می آید از نظر ویژگی های حسی، خصوصیت و حالت کاملاً مخصوص به خودش را دارد.

علاوه بر این، ویژگی های فیزیکوشیمیایی این عسل هم با عسل کنار و عناب متفاوت است و مشخصات کاملاً مجزایی دارد.

آیا عسل بورتیکان شکرک میزند؟

بله، این عسل می تواند با سرعتی نسبتاً بالا شکرک بزند و در بعضی نمونه ها دانه های درشت تری تشکیل دهد.

این پدیده کاملاً طبیعی است و با ویژگی های ذاتی عسل سیاه تلو سازگاری دارد؛ بنابراین شکرک زدن آن هرگز نشانه کیفیت پایین، افزودن شکر یا تقلبی بودن نیست.

آشنایی با گیاه سیاه تلو

• سیاه تلو با نام علمی Paliurus spina-christi یک درختچه یا درختچه ای کوچک خاردار و خزان کننده است.
• این گیاه به خانواده کنار(Rhamnaceae) تعلق دارد و معمولاً بین ۲ تا ۳ متر رشد میکند.

گیاه سیاه تلو در مناطق مختلف ایران با نام های بومی متعددی شناخته می شود و مردم مناطق گوناگون آن را به نام هایی مانند سیاه تلی، قره تیکان، چنگل، تلوک، سیه بور، یله بور، اسکم تلی، گربه بور، زریان و بورتیکان میشناسند.

شاخه های این درختچه پر از خار هستند و انشعاب های متعددی دارند.

در کنار هر برگ، معمولاً دو خار وجود دارد که یکی از آن ها صاف و دیگری خمیده یا کج است.

برگ های آن بیضی شکل و نوک تیز هستند و لبه و حاشیه ای کاملاً صاف دارند.

همچنین در انتهای دمبرگ، یک زائده کوچک شبیه به برگ دیده می شود که در گیاه شناسی به آن گوشوارک میگویند.

گل های این گیاه به رنگ زرد هستند و در یک گل آذین خوشه ای کنار هم قرار گرفته اند.

میوه های گرد و کروی آن هم در ابتدا سبز مایل به زرد هستند و در فصل پاییز به رنگ قهوه ای درمی آیند که داخل هر میوه هم فقط ۱ عدد دانه وجود دارد.

این درختچه بیشتر علاقه مند به محیط های آفتابی، جنگلی و مناطق نیمه خشک است.

به همین دلیل معمولاً در دامنه های صخره ای، حاشیه جنگل های باز و آسیب دیده، زمین های بایر و بدون استفاده، و درختزارهای پراکنده به خوبی رشد میکند.

پراکندگی و حضور این گیاه در ایران بسیار گسترده است و می توانید آن را در مناطق مختلفی از جمله غرب خراسان شمالی، گلستان، مازندران، گیلان، آذربایجان شرقی و غربی، زنجان، کردستان، کرمانشاه، ایلام، اراک، لرستان، جنوب فارس تا بوشهر، شمال شرق خراسان و تهران پیدا کنید.

ترکیبات عسل بورتیکان

در آزمایش های انجام شده بر روی عسل بورتیکان، ساکارز عسل بورتیکان کمتر از ۳ درصد و مقدار پرولین بین ۴۰۰ تا ۶۰۰ میلی گرم در هر کیلوگرم ثبت شده است.

پرولین یکی از اسیدهای آمینه در عسل است که سنجش میزان آن اهمیت زیادی دارد، زیرا نشان می دهد عسل چقدر رسیده و باکیفیت است.

در تحقیقات و پژوهش هایی که روی عسل سیاه تلو در کشورهای دیگر صورت گرفته، میزان رطوبت یا همان آب موجود در عسل حدود ۱۲ تا ۱۸ درصد بوده است.

مقدار رطوبت روی غلظت، ماندگاری و پایداری عسل تأثیر مستقیم دارد؛ هرچه این میزان متناسب تر باشد، احتمال ترش شدن یا همان تخمیر عسل هم کمتر میشود.

البته میزان رطوبت عسل عدد ثابتی نیست و با توجه به منطقه برداشت، شرایط آب وهوایی و زمان برداشت تغییر میکند.

در پژوهش های مستقیم روی این عسل، مقدار HMF بین 0 تا 20 میلی گرم در کیلوگرم ثبت شده است.

دیاستاز هم یکی از آنزیم ها یا مواد فعال و طبیعی عسل است که زنبور عسل آن را تولید میکند؛ در همان پژوهش ها، میانگین فعالیت این آنزیم ۴۲.۰۸ گزارش شده است.

کارشناسان آزمایشگاه با بررسی هم زمان این دو شاخص، کیفیت واقعی عسل و مناسب بودن شرایط نگهداری آن را می سنجند.

در نمونه های بررسی شده، نسبت فروکتوز به گلوکز عسل سیاه تلو حدود ۱ تا ۱.۶ بوده است.

این نسبت اهمیت زیادی دارد، زیرا تعیین میکند عسل چقدر شیرین باشد، چه بافتی داشته باشد و با چه سرعتی شکرک بزند.

همچنین در آزمایش گرده شناسی، سهم گرده گیاه سیاه تلو در نمونه های تک گیاه حدود ۴۶ تا ۹۶ درصد گزارش شده است.

نتیجه آزمایش عسل بورتیکان آهوتا

1. ساکارز پایین:
   ساکارز این عسل تنها 1.7 درصد است، در حالی که استاندارد عسل طبیعی حداکثر 5 درصد می باشد. این مقدار نشان دهنده خلوص بالا و طبیعی بودن این عسل است.
2. نسبت فروکتوز به گلوکز:
   این نسبت در عسل طبیعی باید حداقل 0.9 باشد، اما برای عسل بورتیکان آهوتا، این عدد به 1.6 می رسد. این مقدار نشان میدهد افراد دیابتی میتوانند بدون نگرانی و در مقدار مجاز از این عسل استفاده کنند.
3. آنزیم آمیلاز:
   مقدار آمیلاز در عسل بورتیکان 62.9 است که از نظر استاندارد بسیار با کیفیت است و نشان از خالص بودن و طبیعی بودن این عسل دارد.
4. هیدروکسی متیل فورفورال (HMF):
   HMF این عسل تنها 18.6 است که نشان می دهد این عسل خام است و هیچ گونه حرارتی ندیده است. این ویژگی باعث حفظ خواص طبیعی و ارزش غذایی عسل می شود.
5. قند احیاکننده:
   مقدار قند احیاکننده این عسل 76.7 است، که بالاتر از حداقل استاندارد یعنی 65 می باشد. این ویژگی به انرژی بخشی و خواص تغذیه ای بالای این عسل اشاره دارد.

قیمت عسل بورتیکان

عسل بورتیکان آهوتا با توجه به کیفیت بالا، خلوص و فرآیند دقیق تولید، قیمتی رقابتی و منطقی دارد. در بازار عسل، بسیاری از محصولات با نام “طبیعی” عرضه می شوند که در عمل فاقد کیفیت یا اصالت کافی هستند. برخی از این محصولات حتی بدون نقش زنبور تولید شده اند یا زنبورها با تغذیه شکر به تولید آن ها وادار شده اند.

آهوتا با حذف واسطه ها و عرضه مستقیم از زنبورستان، عسل بورتیکان را با قیمت مناسب به مشتریان خود عرضه میکند. آزمایش های تخصصی این عسل، خلوص و سطح بالای ترکیبات مفید آن را تأیید کرده اند. به همین دلیل این محصول نه تنها یک عسل طبیعی و خوش طعم است، بلکه انتخابی مطمئن برای مصارف درمانی و روزانه به شمار می آید.